Czyrak, czyraczność

Nazwą czyrak opisuje się ropne zapalenie około mieszkowe, które skutkuje wytworzeniem czopa martwiczego. Czyraczność natomiast jest to obecność licznych czyraków w różnym okresie rozwoju. Rozwojowi czyraczności sprzyjają choroby przemiany materii - głównie cukrzyca, choroby nerek, niedobory immunologiczne oraz ogólne wyniszczenie.

Wykwitem pierwotnym w czyraku jest bolesny rumień w okolicy mieszka włosowego. Pojawia się sino czerwony, bardzo bolesny guzek, na szczycie którego po około 4-6 dniach uwidacznia się krosta przebita włosem. Pod spodem tworzy się martwica i rozpad tkanek. Tkanka martwicza - czop - daje się usunąć przez wyciśnięcie lub dam odpada, tworząc w skórze kraterowaty ubytek. Po wygojeniu się zmian, które następuje zazwyczaj po kilkunastu dniach, na ogół zostaje niewielka blizna. W przypadku czyraczności, choroba ma charakter przewlekły. Może dojść do powiększenia węzłów chłonnych lub powstania ropowicy. Chory zwykle odczuwa dużą bolesność w miejscu powstawania czyraka. Zmiana chorobowa może powstawać praktycznie wszędzie. Szczególnie niebezpieczne jest umiejscowienie nad górną wargą, w okolicy oczodołu i skroni, gdyż zakażenie może przebić się przez ciągłość do zatok lub opon mózgowo - rdzeniowych, wywołując groźne dla życia zapalenie.

Czyrak gromadny jest zmiana skórna, która powstaje w wyniku zlania się licznych czyraków. Występuje zazwyczaj u osób niedożywionych lub z współistniejącymi ciężkimi chorobami ogólnymi. W zlewnym, rozległym nacieku można stwierdzić obecność licznych czopów martwiczych. Ubytki w skórze z trudem się goją a ból jest wyjątkowo nasilony. Niekiedy może pojawić się gorączka.

Czyraki leczy się zazwyczaj miejscowo. Nie jest konieczna interwencja chirurgiczna, chyba że czop martwiczy nie zostanie samoistnie usunięty. Stosuje się kompresy ze środkami przyspieszającymi gojenie. W procesach uogólnionych antybiotyki podawane są miejscowo. Warto też upewnić się, czy nie współistnieje cukrzyca. W przypadku czyraka gromadnego leczenie z wyboru jest chirurgiczne opracowanie zmiany skórnej oraz kuracja antybiotykowa.

Małgorzata Kowalska
  • Stefania Jabłońska Sławomir Majewski: Choroby skóry i choroby przenoszone drogą płciową.

dermatologia24.pl » Bakteryjne zakażenia skóry » Czyrak, czyraczność