Rak kolczystokomórkowy skóry

Rak kolczystokomórkowy jest dużo bardziej złośliwy, niż rak podstawnokomórkowy. Wykazuje dużą skłonność do wzrostu naciekającego. Niestety daje również przerzuty - najczęściej do węzłów chłonnych, ale również do narządów wewnętrznych. Występuje znacznie rzadziej, niż rak podstawnokomórkowy.

Punktem wyjścia nowotworu są najczęściej stany przedrakowe. Natomiast udowodniono, że czynnikiem przyspieszającym powstawanie zmian jest drażnienie mechaniczne, obecność blizn oparzeniowych lub potoczniowych. Również środki chemiczne oraz przewlekłe działanie promieni słonecznych może niekorzystnie wpłynąć na karcynogenezę i doprowadzić do rozwoju raka kolczystokomórkowego.

Rak kolczystokomórkowy stosunkowo często umiejscawia się w okolicach narządów płciowych. Ten typ raka koreluje zazwyczaj z zakażeniem onkogennym wirusem z grupy HPV, zwłaszcza typu 16, ale również innymi typami tego wirusa. W nowotworach innych okolic stwierdzono ostatnio obecność cząsteczek wirusa EV HPV, jednak rola tego patogenu w rozwijaniu się zmian nowotworowych nie została do końca poznana.

Wykwity skórne mają zazwyczaj charakter wrzodziejący lub brodawkująca. Charakterystyczny jest naciek podstawy oraz wywinięty na zewnątrz wał okalający zmianę. Nie występuje natomiast wał perełkowy, jak w przypadku raka podstawnokomórkowego. Morfologicznie raka można podzielić na postać wrzodziejącą oraz brodawkująca. W postaci wrzodziejącej występują głęboko drążące owrzodzenia o twardych, nacieczonych brzegach, tworzących wyniosły wał. Natomiast postać brodawkująca wyróżnia się obecnością przyrosłych zmian skórnych. Naciekanie w głąb wykwitów jest mniej nasilone w stosunku do raka wrzodziejącego.

Rak kolczystokomórkowy umiejscawia się w zasadzie wszędzie tam, gdzie mogą pojawić się zmiany przedrakowe. Najczęściej usadawia się na pograniczu skóry i błony śluzowej, na przykład na wardze dolnej, w okolicy oczodołów, nosa i narządów płciowych. Przebieg choroby zależy od miejsca zajętego procesem chorobowym, odmiany klinicznej oraz stopnia zaawansowania nowotworu. Szacuje się, że u około połowy chorych mogą wystąpić przerzuty do węzłów chłonnych lub narządów wewnętrznych.

Rozpoznanie choroby nowotworowej stawia się zazwyczaj na podstawie obrazu klinicznego oraz badania histologicznego, które jest niezbędne dla pełnej diagnozy. Schorzenie najczęściej wymaga różnicowania z rogowiakiem kolczystokomórkowym, rakiem podstawnokomórkowym oraz z odmianą czerniaka. Leczenie polega na chirurgicznym usunięciu zmiany skórnej wraz z marginesem zdrowej tkanki. Niekiedy konieczny jest uzupełniający przeszczep skóry. Poza tym stosuje się głęboką krioterapię lub laseroterapię. Wartym podkreślenia jest fakt, iż odsetek wyleczeń w raku kolczystokomórkowym o wielkości do 2-3 cm wynosi nawet ponad 90%, co oznacza, że choroba, mimo zagrożenia dla życia i zdrowia chorego, może być całkowicie wyleczona.

Małgorzata Kowalska
  • Stefania Jabłońska, Sławomir Majewski: Choroby skóry i choroby przenoszone drogą płciową.
  • Eugeniusz Baran: Nowotwory skóry. Klinika. Patologia. Leczenie.

dermatologia24.pl » Nowotwory skóry » Rak kolczystokomórkowy skóry