Zakażenia drożdżakowe

Zakażenia drożdżakowe najczęściej dotyczą błony śluzowej lub paznokci. Mają bardzo różny obraz kliniczny. Są niebezpieczne dla osób z niskim poziomem odporności, gdyż mogą spowodować zakażenie układowe.

Drożdżaki są częścią fizjologicznej flory bakteryjnej skóry człowieka i u zdrowej osoby nie wywołują objawów choroby. Jednak istnieją pewne stany kliniczne, w których zakażenie drożdżakami powoduje chorobę. Wśród czynników wewnątrzustrojowych wymienić należy cukrzycę, zaburzenia żołądkowo - jelitowe, ciążę, otyłość, awitaminozy, leczenie antybiotykami. Również stan ogólnego wyniszczenia w chorobach przewlekłych, zaburzenia odporności w zakażeniu HIV i AIDS oraz przyjmowanie leków immunosupresyjnych negatywnie wpływa na obronę organizmu przed patogenem. Natomiast do czynników zezwnątrzustrojowych zwiększających ryzyko wystąpienia drożdżycy to głównie mikrourazy oraz maceracja naskórka powstała na przykład w wyniku moczenia lub nadmiernej potliwości. Udowodniono, że praczki, sprzątaczki, robotnicy przemysłu cukierniczego oraz przetwórstwa owocowego częściej zapadają na ten rodzaj grzybicy.

Kandydoza błon śluzowych

Kandydoza błon śluzowych to białawe plamy o konsystencji ściętego mleka. Mają tendencje do zlewania się i zajmowania całej powierzchni błon śluzowych, które wtedy reagują ostrym stanem zapalnym i bólem i pieczeniem. Zmiany najczęściej lokalizują się w jamie ustnej oraz u kobiet na sromie i w pochwie. Język dotknięty tym schorzeniem ulega jakby wygładzeniu a z kolei kandydoza pochwy powoduje stosunkowo obfite upławy. Zakażenie może nastąpić w każdym, jednak zauważa się częstsze występowanie u kobiet w ciąży oraz u osób chorych na cukrzycę. Zdarza się nawet, że drożdżakowe zapalenie błony śluzowej pochwy i sromu lub żołędzi u mężczyzn jest pierwszym objawem cukrzycy. Schorzenie często nawraca.

Rozpoznanie różnicowe powinno uwzględniać afty, liszaj płaski oraz leukoplakię w jamie ustnej oraz zakażenia chlamydią lub rzęsistkiem pochwowym w obrębie sromu i żołędzi.

Kandydoza katów ust, zajady

Kandydoza katów ust występuje często u osób noszących protezy zębowe, mających niedobory witaminowe z grupy B oraz chorujących na cukrzycę. Zmiany skórne przybierają postać znanych wszystkim pęknięć i nadżerek w kącikach ust. Wykwity są zazwyczaj obustronne i nie leczone mogą utrzymywać się bardzo długo. Niekiedy zmiany należy różnicować z zakażeniami bakteryjnymi.

Kandydoza wałów i płytek paznokciowych

Kandydoza paznokci rozpoczyna się od strony wałów paznokciowych, które reagują silnym stanem zapalnym - są zaczerwienione i bolesne a przy ucisku wydobywa się treść ropna. Jeśli choroba trwa długo, płytki paznokciowe stają się szarobrunatne, tracą połysk, ulegają przerostowi i rozwarstwieniu. W okresie ostrym chorobę można pomylić z zanokcica a w okresie przewlekłym z grzybicą paznokci lub ich łuszczycą.

Ziarniniak drożdżakowy

Ziarniniak drożdżakowy to rzadka i przewlekła postać kandydozy, która dotyka dzieci z niedoborami odporności. Na owłosionej skórze głowy, na twarzy i kończynach pojawiają się ogniska ziarniniakowate o guzowatym, hiperkeratotyczny charakterze. Na błonach śluzowych można obserwować typowe zmiany drożdżakowe. Chorobie często towarzyszy grzybica paznokci.

Wyprzenia drożdżakowe

O wyprzeniach drożdżakowych mówimy w przypadku istnienia zmian o typie ognisk rumieniowo - złuszczających i wysiękowych, wyraźnie odgraniczonych od otoczenia. Naskórek w miejscu zmian wykazuje duży stopień maceracji i oddziela się brzeżnie od głębszych warstw skóry. Dookoła zmian pojawiają się niekiedy drobne pęcherzyki i nadżerki. Zmiany umiejscawiają się zazwyczaj na dłoniach w przestrzeniach międzypalcowych - zwłaszcza trzeciej. Niekiedy można je obserwować pomiędzy palcami stóp lub w fałdach skórnych, takich jak pod piersiami u otyłych kobiet, w pachwinach i miedzy pośladkami. U noworodków zakażenie ma postać pieluszkowego zapalenia skóry. Różnicowanie obejmuje zakażenia bakteryjne. Rozstrzyga badanie mikrobiologiczne.

Łupież pstry

Łupież pstry to powierzchowne zakażenie naskórka przez drożdżaki, które najczęściej jest skutkiem kontaktu z zainfekowaną pościelą w hotelach i pensjonatach. Zmiany umiejscawiają się głównie na klatce piersiowej i mają postać różowych, lekko łuszczących się plam o dużej ilości. Choroba może przenieść się na szyję i owłosioną skórę głowy. Charakterystyczną cechą choroby jest pojawienie się odbarwień w miejscu zmian chorobowych pod wpływem światła słonecznego. Choroba trwa wiele lat i poza defektem kosmetycznym nie dokucza osobie zakażonej. Zakaźność jest nieznaczna a choroba występuje częściej u osób z obniżoną odpornością i nadmiernie pocących się. Schorzenie różnicuje się z bielactwem wrodzonym lub nabytym. Decyduje wynik badania mikrobiologicznego.

Leczenie zakażeń drożdżakowych

Zakażenia drożdżakowe o typie ograniczonym mogą być leczone tylko w sposób miejscowy. Natomiast w zakażeniach rozległych i długotrwałych, poza leczeniem miejscowym, podaje się również leki ogólne - ketokonazol, flukonazol i amfoterycynę B.

Leczenie łupieżu pstrego odbywa się za pomocą leków doustnych oraz stosowanych miejscowo. Doustnie podaje się ketokonazol, itrakonazol lub jednorazowo flukonazol. Leczenie miejscowe natomiast polega na stosowaniu szamponu z ketokonazolem, który należy nakładać zarówno na włosy na głowie, jak i na zmienioną chorobowo skórę na plecach. Tylko w ten sposób można uniknąć ponownego nadważenia grzybem.

Małgorzata Kowalska
  • Stefania Jabłońska Sławomir Majewski: Choroby skóry i choroby przenoszone drogą płciową.

dermatologia24.pl » Grzybice skóry » Zakażenia drożdżakowe